बाळाची जन्म तारीख द्या — प्रत्येक लस कोणत्या तारखेला याची यादी मिळेल, आणि राहून गेलेली लस वेगळी दिसेल. दिलेल्या लसींवर खूण करत जा.
तारीख टाकताच पूर्ण वेळापत्रक तारखांसह दिसेल. दिलेल्या लसींवर खूण करा — त्या खुणा तुमच्याच फोनमध्ये राहतात.
लसीकरण कार्डावर वय लिहिलेले असते — सहा आठवडे, दहा आठवडे, चौदा आठवडे. पण घरात कोणीही आठवडे मोजत बसत नाही, आणि नेमके तेच चुकते. सहावा आठवडा कधी संपतो हे डोक्यात मोजताना एक-दोन आठवडे सहज सरकतात.
हे साधन तेवढेच काम करते: वय घेऊन त्याची तारीख करते. एकदा तारीख दिसली की ती फोनच्या कॅलेंडरवर टाकता येते, आणि पुढच्या भेटीपर्यंत विसरायची भीती राहत नाही.
दुसरे काम त्याहून महत्त्वाचे — राहून गेलेली लस राहून गेली आहे असे स्पष्ट सांगणे. कागदावरच्या यादीत ती नुसती वरच्या ओळीत राहते आणि नजरेतून सुटते.
सर्वात मोठी भीती हीच असते: 'आता उशीर झाला, पुन्हा सुरुवातीपासून करावे लागेल का?' उत्तर नाही असे आहे. राहिलेली लस पुढच्या भेटीत घेतली की मालिका तिथूनच पुढे चालू राहते — पहिल्यापासून सुरू करावी लागत नाही.
म्हणून उशीर झाला म्हणून टाळाटाळ करू नका. केंद्रात जाऊन कार्ड दाखवा आणि राहिलेली लस सांगा; तेच पुढचे ठरवतील.
साधी सर्दी किंवा हलका ताप हे लस पुढे ढकलण्याचे कारण सहसा नसते. तरी निर्णय केंद्रातल्या कर्मचाऱ्यांचा — बाळाला दाखवा आणि त्यांना ठरवू द्या.
खालचा तक्ता एका A4 कागदावर छापता येतो. बाळाचे नाव आणि जन्म तारीख लिहायला जागा आहे, आणि प्रत्येक लसीपुढे तारीख लिहिण्यासाठी रकाना.
हा तक्ता लसीकरण कार्डाला पर्याय नाही. कार्ड दर वेळी सोबत न्या — केंद्रातली नोंद तीच अधिकृत असते. हा कागद फक्त घरी नजरेसमोर राहण्यासाठी.
राष्ट्रीय लसीकरण वेळापत्रकातील सर्व लसी प्राथमिक आरोग्य केंद्र, उपकेंद्र, अंगणवाडी आणि सरकारी रुग्णालयांत मोफत आहेत. यासाठी कोणताही अर्ज भरावा लागत नाही.
दर महिन्याच्या ९ तारखेला सरकारी केंद्रांत PMSMA अंतर्गत तपासणी शिबिरही असते. खासगी रुग्णालयात त्याच लसींसाठी शुल्क लागते — लस मात्र तीच असते.
खासगी डॉक्टर याहून काही जास्तीच्या लसी सुचवू शकतात. त्या कोणत्या आणि तुमच्या बाळाला लागतात का, हे तुमच्या डॉक्टरांना विचारा — ती यादी इथे दिलेली नाही, कारण ती प्रत्येक बाळानुसार बदलते.
प्रश्न: एक लस राहून गेली — पुन्हा सुरुवातीपासून करावी लागेल का? — नाही. मालिका जिथे थांबली तिथून पुढे चालू राहते. पुढच्या भेटीत कार्ड दाखवून राहिलेली लस सांगा.
प्रश्न: लसीनंतर ताप आला तर? — हलका ताप, इंजेक्शनच्या जागी सूज किंवा दुखणे नेहमीचे आहे. पण बाळ सतत रडत असेल, खूप ताप असेल, झटके आले असतील किंवा ते सुस्त वाटत असेल — तर लगेच डॉक्टरांकडे जा आणि स्वतःच्या मनाने औषध देऊ नका.
प्रश्न: बाळ वेळेआधी जन्मले असेल तर वेळापत्रक बदलते का? — बहुतेक लसी जन्मानंतरच्या वयानुसारच दिल्या जातात, पण कमी वजन किंवा इतर अडचण असेल तर डॉक्टर बदल सुचवू शकतात. त्यांचा सल्ला अंतिम.
प्रश्न: माझ्या खुणा कुठे साठवल्या जातात? — फक्त तुमच्याच फोनमध्ये. आम्हाला काहीही पाठवले जात नाही आणि खाते उघडावे लागत नाही. हा लेख फक्त सर्वसाधारण माहितीसाठी आहे. तुमच्या बाळाची तब्येत पाहून सल्ला देऊ शकतील ते तुमचे डॉक्टर किंवा जवळच्या आरोग्य केंद्रातील कर्मचारीच.
प्रकाशक: theAsianparent संपादकीय टीम
बाळाची वाढ तपासा: वजन आणि उंची जागतिक आरोग्य संघटनेच्या तक्त्यानुसार
नवजात बाळाची काळजी: पहिल्या 30 दिवसांचे व्यावहारिक मार्गदर्शन — दूध, नाळ, झोप आणि धोक्याची लक्षणे
दात येण्याचा तक्ता: कोणता दात कधी येतो, आणि आलेल्यावर खूण करा
नक्षत्र शोधक: जन्म तारीख आणि वेळ द्या — नक्षत्र, चरण, राशी आणि नावाचे अक्षर
प्रसूतीची तारीख काढा: शेवटच्या पाळीवरून अपेक्षित तारीख, आठवडा आणि स्कॅनची वेळ
बाळाचा पहिल्या वर्षाचा खर्च: तुमच्या गावचे दर भरून हिशोब काढा