बाळाची नावे

अनुराधा नक्षत्र वृश्चिक ३°२०' ते १६°४०' या भागात येते. स्वामी ग्रह शनी, देवता मित्र, चिन्ह कमळ. या पानावर चारही चरणांची राशी आणि नाव कोणत्या अक्षराने सुरू करावे ते दिले आहे.

अश्विनी नक्षत्र मेष ०°००' ते १३°२०' या भागात येते. स्वामी ग्रह केतू, देवता अश्विनीकुमार, चिन्ह घोड्याचे मुख. या पानावर चारही चरणांची राशी आणि नाव कोणत्या अक्षराने सुरू करावे ते दिले आहे.

आर्द्रा नक्षत्र मिथुन ६°४०' ते २०°००' या भागात येते. स्वामी ग्रह राहू, देवता रुद्र, चिन्ह अश्रू. या पानावर चारही चरणांची राशी आणि नाव कोणत्या अक्षराने सुरू करावे ते दिले आहे.

आश्लेषा नक्षत्र कर्क १६°४०' ते ३०°००' या भागात येते. स्वामी ग्रह बुध, देवता नाग, चिन्ह वेटोळे घातलेला सर्प. या पानावर चारही चरणांची राशी आणि नाव कोणत्या अक्षराने सुरू करावे ते दिले आहे.

उत्तरा फाल्गुनी नक्षत्र सिंह २६°४०' ते कन्या १०°००' या भागात येते. स्वामी ग्रह रवि, देवता अर्यमा, चिन्ह पलंगाचे मागचे पाय. या पानावर चारही चरणांची राशी आणि नाव कोणत्या अक्षराने सुरू करावे ते दिले आहे.

उत्तरा भाद्रपदा नक्षत्र मीन ३°२०' ते १६°४०' या भागात येते. स्वामी ग्रह शनी, देवता अहिर्बुध्न्य, चिन्ह सर्प. या पानावर चारही चरणांची राशी आणि नाव कोणत्या अक्षराने सुरू करावे ते दिले आहे.

उत्तराषाढा नक्षत्र धनु २६°४०' ते मकर १०°००' या भागात येते. स्वामी ग्रह रवि, देवता विश्वेदेव, चिन्ह हत्तीचा दात. या पानावर चारही चरणांची राशी आणि नाव कोणत्या अक्षराने सुरू करावे ते दिले आहे.

कृत्तिका नक्षत्र मेष २६°४०' ते वृषभ १०°००' या भागात येते. स्वामी ग्रह रवि, देवता अग्नी, चिन्ह वस्तरा आणि ज्वाला. या पानावर चारही चरणांची राशी आणि नाव कोणत्या अक्षराने सुरू करावे ते दिले आहे.

चित्रा नक्षत्र कन्या २३°२०' ते तूळ ६°४०' या भागात येते. स्वामी ग्रह मंगळ, देवता त्वष्टा, चिन्ह तेजस्वी रत्न. या पानावर चारही चरणांची राशी आणि नाव कोणत्या अक्षराने सुरू करावे ते दिले आहे.

एकच नाव, दोन स्पेलिंग — Pradnya आणि Pragya. दोन्ही चूक नाहीत. फरक ज्ञ या अक्षराच्या उच्चारात आहे, आणि तो मराठी-हिंदीत वेगळा आहे.

ज्येष्ठा नक्षत्र वृश्चिक १६°४०' ते ३०°००' या भागात येते. स्वामी ग्रह बुध, देवता इंद्र, चिन्ह कुंडल. या पानावर चारही चरणांची राशी आणि नाव कोणत्या अक्षराने सुरू करावे ते दिले आहे.

शंकराच्या वारी जन्मलेल्या मुलीचं नाव शिवावरून ठेवायचं — हा विचार अगदी स्वाभाविक. पण मराठीत शिव या शब्दाचं थेट स्त्रीलिंगी रूप नाही, आणि तिथेच अडचण सुरू होते.

काही नावं दोन्ही जगांत खरी असतात — संस्कृत मूळ असतं आणि पाश्चात्त्य देशांतही तेच नाव स्वतंत्रपणे चालतं. ती कोणती, कुठे अडचण येते, आणि कोणती नावं भारतीय वाटतात पण नाहीत.

धनिष्ठा नक्षत्र मकर २३°२०' ते कुंभ ६°४०' या भागात येते. स्वामी ग्रह मंगळ, देवता वसु, चिन्ह डमरू. या पानावर चारही चरणांची राशी आणि नाव कोणत्या अक्षराने सुरू करावे ते दिले आहे.

नाव आवडलं, अर्थ चांगला, घरात सगळ्यांचं एकमत — आणि तरी शाळेच्या पहिल्याच आठवड्यात ते नाव चिडवण्याचं कारण होतं. असं का होतं, आणि आधीच कसं ओळखावं.

नाव मराठीच असावं, पण ते बोस्टनच्या शाळेत किंवा बर्लिनच्या ऑफिसात मोडून जाऊ नये — परदेशस्थ मराठी पालकांची ही सगळ्यात सामान्य अडचण. कोणते आवाज टिकतात आणि कोणते नाही, हे आधीच ठरवता येतं.

पुनर्वसु नक्षत्र मिथुन २०°००' ते कर्क ३°२०' या भागात येते. स्वामी ग्रह गुरू, देवता अदिती, चिन्ह धनुष्य आणि भाता. या पानावर चारही चरणांची राशी आणि नाव कोणत्या अक्षराने सुरू करावे ते दिले आहे.

पुष्य नक्षत्र कर्क ३°२०' ते १६°४०' या भागात येते. स्वामी ग्रह शनी, देवता बृहस्पती, चिन्ह कमळ. या पानावर चारही चरणांची राशी आणि नाव कोणत्या अक्षराने सुरू करावे ते दिले आहे.

पूर्वा फाल्गुनी नक्षत्र सिंह १३°२०' ते २६°४०' या भागात येते. स्वामी ग्रह शुक्र, देवता भग, चिन्ह पलंगाचे पुढचे पाय. या पानावर चारही चरणांची राशी आणि नाव कोणत्या अक्षराने सुरू करावे ते दिले आहे.

पूर्वा भाद्रपदा नक्षत्र कुंभ २०°००' ते मीन ३°२०' या भागात येते. स्वामी ग्रह गुरू, देवता अज एकपाद, चिन्ह तलवार. या पानावर चारही चरणांची राशी आणि नाव कोणत्या अक्षराने सुरू करावे ते दिले आहे.

पूर्वाषाढा नक्षत्र धनु १३°२०' ते २६°४०' या भागात येते. स्वामी ग्रह शुक्र, देवता आपः, चिन्ह पंखा. या पानावर चारही चरणांची राशी आणि नाव कोणत्या अक्षराने सुरू करावे ते दिले आहे.

भरणी नक्षत्र मेष १३°२०' ते २६°४०' या भागात येते. स्वामी ग्रह शुक्र, देवता यम, चिन्ह योनी. या पानावर चारही चरणांची राशी आणि नाव कोणत्या अक्षराने सुरू करावे ते दिले आहे.

मघा नक्षत्र सिंह ०°००' ते १३°२०' या भागात येते. स्वामी ग्रह केतू, देवता पितर, चिन्ह सिंहासन. या पानावर चारही चरणांची राशी आणि नाव कोणत्या अक्षराने सुरू करावे ते दिले आहे.

मराठी नावाला तीन भाग असतात आणि चिनी नावाला मधल्या नावाचा रकानाच नसतो. या दोन पद्धती जुळवताना नेमकं काय सोडावं लागतं, बारसं दोन्ही घरांना कसं समजावून सांगायचं, आणि कोणती मराठी नावं चिनी बोलणाऱ्या घरात मोडतोड न होता टिकतात याचा प्रामाणिक आढावा.

मूळ नक्षत्र धनु ०°००' ते १३°२०' या भागात येते. स्वामी ग्रह केतू, देवता निऋती, चिन्ह बांधलेली मुळे. या पानावर चारही चरणांची राशी आणि नाव कोणत्या अक्षराने सुरू करावे ते दिले आहे.

मृगशीर्ष नक्षत्र वृषभ २३°२०' ते मिथुन ६°४०' या भागात येते. स्वामी ग्रह मंगळ, देवता सोम, चिन्ह हरिणाचे मस्तक. या पानावर चारही चरणांची राशी आणि नाव कोणत्या अक्षराने सुरू करावे ते दिले आहे.

रेवती नक्षत्र मीन १६°४०' ते ३०°००' या भागात येते. स्वामी ग्रह बुध, देवता पूषा, चिन्ह मासा. या पानावर चारही चरणांची राशी आणि नाव कोणत्या अक्षराने सुरू करावे ते दिले आहे.

रोहिणी नक्षत्र वृषभ १०°००' ते २३°२०' या भागात येते. स्वामी ग्रह चंद्र, देवता प्रजापती, चिन्ह बैलगाडी. या पानावर चारही चरणांची राशी आणि नाव कोणत्या अक्षराने सुरू करावे ते दिले आहे.

विशाखा नक्षत्र तूळ २०°००' ते वृश्चिक ३°२०' या भागात येते. स्वामी ग्रह गुरू, देवता इंद्राग्नी, चिन्ह तोरण. या पानावर चारही चरणांची राशी आणि नाव कोणत्या अक्षराने सुरू करावे ते दिले आहे.

'कोणतंही मराठी नाव वेगळं वाटतच नाही' ही तक्रार वारंवार ऐकू येते. प्रत्यक्षात काही नावं अशी आहेत जी महाराष्ट्राबाहेर जवळजवळ सापडतच नाहीत — ती नेमकी कोणती.

शततारका नक्षत्र कुंभ ६°४०' ते २०°००' या भागात येते. स्वामी ग्रह राहू, देवता वरुण, चिन्ह रिकामे वर्तुळ. या पानावर चारही चरणांची राशी आणि नाव कोणत्या अक्षराने सुरू करावे ते दिले आहे.

श्रवण नक्षत्र मकर १०°००' ते २३°२०' या भागात येते. स्वामी ग्रह चंद्र, देवता विष्णू, चिन्ह तीन पावले. या पानावर चारही चरणांची राशी आणि नाव कोणत्या अक्षराने सुरू करावे ते दिले आहे.

स्वाती नक्षत्र तूळ ६°४०' ते २०°००' या भागात येते. स्वामी ग्रह राहू, देवता वायू, चिन्ह कोवळा अंकुर. या पानावर चारही चरणांची राशी आणि नाव कोणत्या अक्षराने सुरू करावे ते दिले आहे.

हस्त नक्षत्र कन्या १०°००' ते २३°२०' या भागात येते. स्वामी ग्रह चंद्र, देवता सवितृ, चिन्ह हात. या पानावर चारही चरणांची राशी आणि नाव कोणत्या अक्षराने सुरू करावे ते दिले आहे.