
दोन किंवा तीन अक्षरांची, देवतेच्या नावावरून न आलेली आणि आजच्या पिढीत सहज रुळणारी मुलांची नावे — प्रत्येकाचा अर्थ सोबत.
मुलांच्या नावांत गेल्या वीस वर्षांत एक स्पष्ट बदल झाला आहे. पूर्वी तीन-चार अक्षरांची, आजोबांच्या नावावरून आलेली नावे सर्रास होती; आता दोन अक्षरांची नावे जास्त निवडली जातात.
याचे कारण भावनिक नाही, व्यावहारिक आहे. नाव लहान असले की ते फॉर्मवर बसते, ईमेलमध्ये कापले जात नाही, शिक्षक पहिल्याच वेळी बरोबर म्हणतात, आणि परदेशात गेल्यावरही तसेच राहते. लांब नावाचे आयुष्यभर एक छोटे रूप तयार होते — आणि ते रूप घरात नाही, वर्गात ठरते.
खाली दिलेली नावे दोन किंवा तीन अक्षरांची आहेत आणि त्यांचा अर्थ थेट देवतेच्या नावावरून येत नाही. देवतांची नावे स्वतंत्र यादीत दिली आहेत, कारण त्या निवडीमागचे कारणच वेगळे असते.
आकाश, सूर्य, वारा, प्रकाश — अर्थ निसर्गातला आणि आवाज आजचा.
| नाव | इंग्रजी | अर्थ |
|---|---|---|
| अंशुल | Anshul | तेजस्वी |
| अनूप | Anup | जलमय |
| अरुण | Arun | तांबूस पहाट; सूर्याचा सारथी |
| अर्णव | Arnav | सागर, समुद्र |
| अर्श | Arsh | आकाश |
| अश्वथ | Ashwath | वड |
| आकाश | Akash | आकाश; पंचमहाभूतांपैकी एक |
| आभाट | Aabhat | चमकणारा |
| आर्णव | Aarnav | सागर |
| आलोक | Aalok | प्रकाश |
| इंदुज | Induj | चंद्रापासून जन्मलेला |
| ईश्वर्य | Ishvarya | ईश्वरी वैभव |
| उज्ज्वल | Ujjwal | प्रकाश |
| उत्पल | Utpal | कमळ |
| उदय | Uday | उगवणं, सूर्योदय |
| उदित | Udit | उगवलेला, तेजस्वी |
| एकद्यु | Ekadyu | आकाश |
| कदंब | Kadamb | एका वृक्षाचे नाव |
| किरण | Kiran | किरण, प्रकाशाची रेषा |
| कुणाल | Kunal | कमळ |
| कृतिका | Krutika | एक नक्षत्र |
| कैरव | Kairav | श्वेतकमळ — शुद्ध पाण्यात उमललेले |
| गगन | Gagan | आकाश, अंतराळ |
| चंदन | Chandan | चंदन |
| चंदू | Chandu | चंद्र |
| चंद्रक | Chandrak | चंद्रासारखा |
| चंद्रन | Chandran | चंद्रासारखा |
| चांदक | Chandak | चंद्र |
| चिराग | Chirag | दिवा |
| चैतल्य | Chaitalya | चंद्रासारखा चमकणारा |
| चैत्राज | Chaitraja | शुक्ल पक्षाचा राजा |
| जाह्नवी | Jahnavi | गंगा नदी |
| ज्वलंत | Jwalant | प्रज्वलित, तेजस्वी |
| तरंग | Tarang | लाट |
| तेज | Tej | प्रकाश |
| तेजस | Tejas | तेज, प्रकाश |
| तेजस्वी | Tejaswi | तेजस्वी, प्रकाशमान |
| त्रिदीप | Tridip | त्रिदीप |
| त्रिलोक | Trilok | त्रिभुवन |
| दिपन | Dipan | चमकणारा, तेजस्वी |
| दियान्श | Diyansh | दिव्य तेजाचा अंश |
| दिव्यम | Divyam | दिव्य, ईश्वरी |
| दिव्यांश | Divyansh | दिव्य अंश |
| दीप | Deep | दिवा |
| दीपक | Deepak | दिवा |
फॉर्मवर बसणारी, शिक्षकांना पहिल्याच वेळी जमणारी आणि परदेशातही तशीच राहणारी नावे.
| नाव | इंग्रजी | अर्थ |
|---|---|---|
| अंश | Ansh | अंश, भाग |
| अर्थ | Arth | अर्थ |
| अवि | Avi | सूर्य आणि वारा |
| आदि | Aadi | आरंभ |
| आप्त | Aapt | हृदयाजवळचा |
| आर्य | Arya | उदार, थोर |
| आर्व | Aarv | शांत |
| एधा | Edha | पवित्र |
| एश | Aesh | इच्छा |
| गुड्डू | Guddu | गोलमटोल, गोंडस बाळ |
| चिंटू | Chintu | इवलासा, गोंडस, खेळकर |
| चैत्र | Chaitra | वसंत ऋतू |
| चैत्र्य | Chaitrya | शांत |
| टिंकू | Tinku | इवलासा — सर्वांचा लाडका |
| तथ्य | Tathya | सत्य, वस्तुस्थिती |
| तीर्थ | Teerth | तीर्थक्षेत्र |
| तृप्त | Tript | समाधान |
| दादा | Dada | दादा — मोठा भाऊ; आदराचे आणि लाडाचे संबोधन |
| दृष्टि | Dristi | एकाग्र दृष्टी |
| दैर्य | Dairya | संयम, चिकाटी |
| द्युथि | Dyuthi | प्रकाश, तेज |
| द्रोण | Dron | एका योद्धा गुरूचे नाव |
| द्विज | Dwij | द्विज — ब्राह्मण |
| धूर्य | Dhurya | समर्थ, योग्य |
| धैर्य | Dhairya | धैर्य |
| धोंडू | Dhondu | खडक |
| ध्येय | Dhyey | स्तवनीय |
| ध्रुव | Dhruv | ध्रुवतारा |
| ध्वज | Dhvaj | ध्वज |
| ध्विज | Dhvij | द्विज; ब्रह्मदेव |
| नक्ष | Naksh | चंद्र |
| नाना | Nana | आजोबा |
| नानू | Nanu | नारायणचे छोटे रूप; आजोबांनी नातवाला दिलेले लाडाचे नाव |
| नीर | Neer | पाणी — जीवन देणारे |
| पप्पू | Pappu | बाबांचा लाडका मुलगा |
| पार्थ | Paarth | अर्जुन — पृथेचा पुत्र |
| पाल | Paal | राजा; रक्षक |
| पृथ्वी | Prithvi | पृथ्वी |
| प्रधी | Pradhi | बुद्धिमान |
| बंटी | Bunty | सर्वांना प्रिय |
| बाजी | Baji | शौर्य आणि पराक्रम |
थोडी वजनदार, पण अजूनही सहज. यांतल्या अनेकांना घरात छोटे रूप मिळते.
| नाव | इंग्रजी | अर्थ |
|---|---|---|
| अंकित | Ankit | जिंकलेला |
| अंकुर | Ankur | अंकुर, रोप |
| अखिल | Akhil | पूर्ण |
| अगम | Agam | आगमन |
| अगस्थ्य | Agasthya | पर्वतालाही नमवणारा |
| अचल | Achal | स्थिर; पर्वत |
| अचिंत्य | Achintya | अचिंत्य |
| अचित | Achit | अखंड |
| अजिंक्य | Ajinkya | अजिंक्य |
| अतिक्ष | Atiksh | शहाणा |
| अतीश | Atish | अग्नी |
| अतुल्य | Atulya | अद्भुत |
| अदर्श | Adarsh | आदर्श; आधुनिक |
| अदिति | Aditi | अमर्याद |
| अदृश्य | Adrushya | अदृश्य |
| अद्यंत | Aadyant | अनंत |
| अद्रीध | Adridh | पर्वत |
| अद्वय | Advay | एकमेव |
| अद्विक | Advik | अद्वितीय |
| अद्वित | Advit | अद्वितीय — दुसरा नाही असा |
| अद्वैत | Advait | अद्वितीय |
| अद्वैथ | Advaith | अद्वैत |
| अधर्ष | Adharsh | आदर्श, मानक |
| अधिक | Adhik | अधिक्य |
| अधिति | Adhiti | संस्कृती |
| अधित्य | Adhitya | सूर्य |
| अधिरं | Adhiran | अस्वस्थ |
| अधीर | Adheer | अस्वस्थ |
| अधृत | Adhrit | वक्तशीर, मेहनती |
| अध्यात्म | Adhyatma | आध्यात्मिक |
| अनीक | Anik | सैनिक |
| अनीश | Anish | सर्वोच्च |
| अनुज | Anuj | धाकटा |
| अन्वय | Anvay | जोडलेला |
| अभय | Abhay | धैर्यवान |
| अभिष्ट | Abhishta | प्रिय |
| अभिसु | Abhisu | उदार, थोर |
| अभीर | Abheer | निर्भय |
| अमय | Amay | अमर्याद |
| अमल | Amal | शुद्ध, पवित्र |
| अमोद | Amod | आनंद |
| अयांश | Ayaansh | आरंभ |
| अर्पित | Arpit | समर्पित |
| अश्विन | Ashwin | अश्वांचा स्वामी |
| असिम | Asim | अमर्याद; आधुनिक |
| अहन | Ahan | प्रभात |
| अहल्या | Ahilya | कटुतारहित |
| अहीर | Ahir | भाऊ |
| अक्षित | Akshit | कायमचा |
| आकर | Aakar | आकार |
| आकांक्ष | Akansh | इच्छा |
| आदित | Aadit | शिखर |
| आदित्य | Aditya | सूर्य |
| आदिव | Aadiv | अद्वितीय |
| आदिष | Aadish | आद्य |
| आदृत्य | Aadrit | आकर्षक |
| आद्यन | Adyan | उदय |
| आद्रिक | Aadrik | उगवता सूर्य |
| आद्विक | Aadvik | अद्वितीय |
| आधर्श | Aadharsh | आदर्श |
| आधव | Aadhav | राज्य करणारा |
| आधार | Aadhar | आधार |
| आध्यात्म | Aadhyatm | आध्यात्मिक |
| आबीर | Aabir | अबीर — शुभ लाल रंग |
| आभीर | Aabheer | एका वंशाचे नाव |
पहिली — नाव आडनावासह मोठ्याने म्हणा. मराठीत सहज वाटणारे जोडणे इंग्रजीत अडखळते, आणि हे ओळखायला दहा सेकंद पुरतात.
दुसरी — लाडाचे रूप काय होईल याचा अंदाज घ्या. ते घरात ठरत नाही, वर्गात ठरते; आणि एकदा ठरले की बदलत नाही.
तिसरी — स्पेलिंग एकच राहील का ते पाहा. ज्ञानेश हे Dnyanesh की Gyanesh, हा प्रश्न आयुष्यभर पाठ सोडत नाही.
प्रत्येक नावाचा अर्थ आम्ही स्वतः लिहिला आहे आणि ज्याबद्दल खात्री नाही ते नाव या यादीत घेतलेले नाही. तरीही अर्थ ही परंपरेने आलेली गोष्ट आहे — तुमच्या घरात याहून वेगळा अर्थ सांगितला जात असेल, तर तोही तितकाच खरा.
प्रकाशक: theAsianparent संपादकीय टीम
आधुनिक मराठी मुलींची नावे — लहान, सोपी आणि आजची
नक्षत्र शोधक: जन्म तारीख आणि वेळ द्या — नक्षत्र, चरण, राशी आणि नावाचे अक्षर
देवांच्या नावावरून मुलांची नावे — शिव, विष्णू, कृष्ण, गणपती आणि राम
पुष्य नक्षत्र: राशी, चरण आणि नावाचे अक्षर
पूर्वा फाल्गुनी नक्षत्र: राशी, चरण आणि नावाचे अक्षर
पूर्वा भाद्रपदा नक्षत्र: राशी, चरण आणि नावाचे अक्षर